خواص قارچ یال شیر فراتر از باقی قارچهای دیگر است. این قارچ خوراکی و دارویی ارزشمند، سرشار از ویتامینهای گروه B (تیامین، ریبوفلاوین، نیاسین) و مواد معدنی ضروری مانند منگنز، روی و پتاسیم است. قارچ هریسیوم با داشتن ترکیبات فعال مانند اریناسین و هرِسِنونها، به بهبود عملکرد مغز، تقویت حافظه، کاهش علائم خفیف افسردگی و اضطراب و افزایش سلامت اعصاب کمک میکند. همچنین در بهبود زخمهای دستگاه گوارش، کاهش التهاب، تقویت سیستم ایمنی، کمک به کنترل قند خون و کاهش خطر بیماریهای قلبی–عروقی نقش دارد و حتی در برخی پژوهشها اثرات ضدسرطانی از خود نشان داده است.
قارچ یال شیر به دلیل افزایش انرژی و متابولیسم، یک گزینه پیشنهادی برای ورزشکاران و بدنسازان محسوب میشود و بافت گوشتی و طعم ملایمش آن را برای استفاده در آشپزی نیز محبوب کرده است.
ارزش غذایی قارچ یال شیر
در جدول زیر شما میتوانید ارزش غذایی قارچ یال شیر در 100 گرم را مشاهده کنید.
| نام ماده | مقدار در 100 گرم |
| کالری | 43 کیلوکالری |
| پروتئین | 2.5 گرم |
| کربوهیدرات | 7.6 گرم |
| فیبر | 4.4 گرم |
| چربی | 0.26 گرم |
| پتاسیم | 443 میلیگرم (15٪ ارزش روزانه) |
| فسفر | 94 میلیگرم |
| آب | 88.6 گرم |
مواد معدنی و ویتامین ها
قارچ یال شیر دارای مواد معدنی و ویتامینهای زیر است.
| نام ماده | مقدار در 100 گرم |
| پتاسیم | 443 میلیگرم |
| فسفر | 94 میلیگرم |
| منگنز | مقدار کم اما مؤثر |
| روی | مقدار کم اما مفید برای ایمنی |
| بیوتین (ویتامین B7) | 16.9 میکروگرم |
| فولات (ویتامین B9) | 30 میکروگرم |
| ویتامین B1 (تیامین) | مقدار کم |
| ویتامین B2 (ریبوفلاوین) | مقدار کم |
| ویتامین B3 (نیاسین) | مقدار قابلتوجه نسبت به سایر قارچها |
خواص درمانی قارچ یال شیر برای بیماری ها
برخی از خواص قارچ یال شیر در درمان بیماریهای عبارت است از:
- کاهش علائم خفیف افسردگی و اضطراب
- بهبود عملکرد مغز و پیشگیری از آلزایمر
- تسریع بهبودی از آسیبهای عصبی
- کمک به درمان و پیشگیری از زخمهای گوارشی
- کاهش خطر ابتلا به بیماریهای قلبیعروقی
- کنترل علائم دیابت
- درمان سرطان
- کاهش التهاب و استرس اکسیداتیو
کاهش علائم خفیف افسردگی و اضطراب
اگرچه ابتلا به افسردگی و اضطراب دلایل فراوانی دارد، اما التهاب مزمن میتواند یکی از عوامل عمده بروز این شرایط باشد.
عصاره قارچ یال شیر دارای خاصیت ضدالتهابی است که میتواند یکی از دلایل کاهش اضطراب و افسردگی باشد. این قارچ همچنین به احیای سلولهای مغز کمک میکند و با بهبود عملکرد هیپوکامپ، بخش مرتبط با حافظه و احساسات، به کاهش رفتارهای اضطرابی کمک میکند.
بهبود عملکرد مغز و پیشگیری از آلزایمر
قارچ یال شیر حاوی دو ترکیب مخصوص به نامهای Hericenones و Erinacine است که میتوانند سلولهای مغز را وادار به رشد کرده و از ابتلا به آلزایمر جلوگیری میکند. همچنین از آسیب عصبی ناشی از پلاکهای بتا آمیلوئید که در طول بیماری آلزایمر در مغز تجمع مییابند پیشگیری میکند.
تسریع بهبودی از آسیبهای عصبی
تحقیقات نشان میدهد عصاره یال شیر میتواند رشد و ترمیم سلولهای عصبی را تحریک و روند بهبودی آسیبهای عصبی را 23 تا 41 درصد سریعتر کند. این اثر در آسیبهای مغزی ناشی از سکته نیز دیده شده و توانسته التهاب و اندازه بافت آسیبدیده را تا 44% کاهش دهد.
کمک به درمان و پیشگیری از زخمهای گوارشی
زخم معده اغلب ناشی از دو عامل اصلی است:
- رشد بیش از اندازه باکتریای به نام هلیکو باکترپیلوری
- آسیب لایه مخاطی معده
عصاره قارچ یال شیر با مهار رشد باکتری هلیکوباکتر پیلوری و محافظت از پوشش معده، میتواند خطر ایجاد زخم معده را کاهش دهد. این قارچ در مطالعات حیوانی حتی از داروهای رایج کاهنده اسید در پیشگیری از زخمهای ناشی از الکل مؤثرتر عمل کرده است. علاوه بر این، در بیماران مبتلا به کولیت اولسراتیو باعث کاهش علائم و بهبود کیفیت زندگی شده است.
کاهش خطر ابتلا به بیماریهای قلبیعروقی
عصاره قارچ یال شیر با کاهش تریگلیسیرید، بهبود متابولیسم چربی و جلوگیری از اکسید شدن کلسترول، به محافظت از قلب کمک میکند. کلسترول اکسید شده یکی از عوامل اصلی ایجاد تصلب شرایین و افزایش خطر سکته و حمله قلبی است. وجود ترکیب هریسنون B در این قارچ نیز میتواند سرعت لختهشدن خون را کاهش دهد و خطر گرفتگی عروق را پایین بیاورد.
کنترل علائم دیابت
قارچ یال شیر با مهار آنزیم آلفاگلوکوزیداز، سرعت تجزیه و جذب کربوهیدراتها را کم میکند و باعث کاهش قند خون میشود. این اثر هم در موشهای سالم و هم دیابتی مشاهده شده است. علاوه بر این، عصاره این قارچ در کاهش دردهای عصبی ناشی از دیابت و افزایش سطح آنتیاکسیدان در بدن نیز مؤثر بوده است.
درمان سرطان
برخی ترکیبات موجود در قارچ یال شیر قادرند رشد سلولهای سرطانی را مهار کرده و حتی باعث مرگ سریعتر آنها شوند. این اثر در سلولهای سرطانی کبد، معده، ریه، روده بزرگ و خون در محیط آزمایشگاهی ثابت شده است. در مطالعات حیوانی نیز دیده شده که این قارچ میتواند از گسترش تومورها جلوگیری کرده و رشد سرطان را کند، کند؛ اما هنوز روی انسان آزمایش قطعی نشده است.
کاهش التهاب و استرس اکسیداتیو
قارچ یال شیر یکی از قارچهایی است که سطح بالایی از آنتیاکسیدانها و ترکیبات ضدالتهابی دارد و به کاهش التهاب مزمن کمک میکند. این اثر میتواند در کاهش خطر بیماریهای قلبی، سرطان و اختلالات خودایمنی نقش داشته باشد. مطالعات حیوانی نشان دادهاند که عصاره آن میتواند التهاب در روده، کبد آسیبدیده و حتی پس از سکته مغزی را کاهش دهد و اثرات منفی چاقی را نیز کم کند.
چگونه از قارچ یال شیر استفاده کنیم که خواص آن بیشتر حفظ شود؟
برای حفظ هرچه بیشتر خواص قارچ یال شیر، بهترین روش، استفاده از حرارت ملایم و زمان پخت کوتاه است. اگر از قارچ تازه استفاده میکنید، آن را به آرامی و با حرارت کم تفت دهید تا فقط نرم و طلایی شود و از سرخ کردن زیاد یا پختن طولانیمدت آن خودداری کنید؛ زیرا حرارت بالا میتواند ترکیبات مفید آن را از بین ببرد. در صورتی که از پودر قارچ استفاده میکنید، به جای جوشاندن، آن را در آب داغ (نه در حال جوش) دم کنید یا پس از اتمام پخت، به غذاهایی مانند سوپ، اسموتی یا حتی ماست اضافه کنید تا خواص آن به طور کامل حفظ شود.
فواید قارچ یال شیر برای بدنسازی
ورزشکارانی که به دنبال بهینهسازی عملکرد و دستیابی به حداکثر رشد عضلانی به روشی طبیعی هستید، قارچ یال شیر میتواند یک مکمل استثنایی در رژیم غذایی شما باشد. این قارچ به عنوان یکی از بهترین عضلهسازهای طبیعی شناخته میشود؛ زیرا منبعی غنی و کامل از تمام اسیدهای آمینه ضروری و غیرضروری است؛ این اسیدهای آمینه، واحدهای سازنده پروتئین هستند و برای ترمیم و ساخت بافتهای عضلانی پس از تمرینات سنگین، نقشی حیاتی ایفا میکنند.
علاوه بر تأمین سوخت لازم برای عضلهسازی، یال شیر با افزایش استقامت عضلانی به شما این امکان را میدهد که تمرینات خود را با شدت و مدت زمان بیشتری ادامه دهید و دیرتر احساس خستگی کنید.
عوارض قارچ یال شیر و موارد منع مصرف
عوارض مصرف قارچ یالِ شیر معمولا کم و خفیف هست و در اکثر افراد مشاهده نمیشود؛ اما به طور کلی مصرف این محصول شاید با عوارض زیر همراه باشد.
- ناراحتی معده، تهوع یا اسهال (در بعضی افراد).
- التهاب یا خارش پوستی
- احتمال افزایش خطر خونریزی بهدلیل اثرات ضدپلاکتی، مخصوصا در مصرف همزمان با داروهای رقیقکننده خون.
- احتمال کاهش قند خون، که در افراد دیابتی یا کسانی که داروی کاهنده قند مصرف میکنند میتواند مشکلساز شود.
- برای احتیاط در دوران بارداری یا شیردهی از مصرف آن اجتناب کنید.
در کل بیخطر محسوب میشود؛ اما اگر بیماری زمینهای دارید یا دارو مصرف میکنید بهتره قبل از مصرف با پزشک مشورت کنید.
نتیجه گیری
بهطور کلی، قارچ یال شیر به دلیل دارا بودن ترکیبات فعال زیستی، جایگاهی ارزشمند در حوزه سلامت و تغذیه دارد. پژوهشها نشان میدهد که این قارچ میتواند به بهبود عملکرد مغز و تقویت حافظه، کاهش التهاب، حمایت از سلامت دستگاه گوارش، تقویت سیستم ایمنی و تسریع ترمیم و بازسازی اعصاب کمک کند. همچنین از نظر ارزش تغذیهای نیز غنی بوده و میتواند بهعنوان بخشی از یک الگوی سالم غذایی یا در قالب مکمل مورد استفاده قرار گیرد. با این حال، در مصرف دارویی مستمر، توجه به وضعیت سلامت فرد و احتمال تداخلات دارویی ضروری است.
مولف:
گردآوری و تالیف توسط تیم تحریریه هاگ
کپی فقط با ذکر منبع مجاز است
منابع:
- vinmec.com
- webmd.com
برای آگاهی از خواص قارچ خوراکی با دانشنامه هاگ همراه باشید.
