قهوه قارچ چیست؟ انواع، خواص واقعی، عوارض و طرز تهیه در خانه

قهوه قارچ نوشیدنی‌ای است که از ترکیب قهوه با پودر یا عصاره قارچ‌های خوراکی و دارویی درست می‌شود و این روزها در کافه‌ها و فروشگاه‌های اینترنتی زیاد دیده می‌شود. در این مطلب از دانشنامه قارچ هاگ، انواع، خواص واقعی، عوارض و روش تهیه آن را مرور می‌کنیم.

قهوه قارچ چیست؟

قهوه قارچ در ساده‌ترین شکل، دم‌کرده پودر قارچ خشک‌شده است؛ یعنی چیزی شبیه دمنوش قارچ. اما طعم قارچ دم‌شده، به‌خصوص قارچ‌های تلخی مثل گانودرما، به مذاق خیلی‌ها خوش نمی‌آید. برای همین تولیدکننده‌ها پودر یا عصاره قارچ را با پودر قهوه مخلوط می‌کنند تا نوشیدنی به طعم آشنای قهوه نزدیک شود.

در بازار دو گروه محصول با این نام فروخته می‌شود. گروه اول قهوه واقعی است که با قارچ ترکیب شده و کافئین دارد. گروه دوم اصلاً قهوه ندارد و از قارچ و موادی مثل کاکائو، ریشه کاسنی یا ادویه ساخته شده تا رنگ و طعمی شبیه قهوه داشته باشد. پس پیش از خرید، فهرست ترکیبات را بخوانید؛ کلمه «قهوه» روی بسته همیشه به معنی قهوه نیست.

برخی برندها فقط از یک نوع قارچ استفاده می‌کنند و برخی چند گونه را با هم ترکیب می‌کنند. خود قارچ‌های دارویی کافئین ندارند و کافئین قهوه قارچ فقط از سهم قهوه آن می‌آید.

قهوه قارچ چه طعمی دارد؟

طعم این نوشیدنی بیشتر به قهوه‌ای بستگی دارد که در آن به کار رفته تا به قارچ. در بیشتر محصولات، قارچ فقط کمی تلخی یا ته‌مزه خاکی اضافه می‌کند و خیلی از مصرف‌کننده‌ها تفاوت را به‌سختی تشخیص می‌دهند. قهوه گانودرما تلخ‌تر است، چاگا طعمی ملایم و چوبی دارد و شیتاکه کمی شیرین و خاکی است.

تاریخچه قهوه قارچی

قهوه قارچ نوشیدنی کاملاً تازه‌ای نیست. دم‌کرده قارچ‌های دارویی مثل گانودرما و چاگا قرن‌ها در طب سنتی شرق آسیا و طب عامیانه روسیه و شمال اروپا مصرف می‌شده است. آنچه تازه است، ترکیب این قارچ‌ها با قهوه و فروش آن به‌صورت محصول آماده است.

محبوبیت این نوشیدنی در چند سال اخیر بیشتر از همه به شبکه‌های اجتماعی و رونق بازار نوشیدنی‌های سلامت‌محور برمی‌گردد. قیمت آن هم معمولاً از قهوه معمولی بالاتر است؛ کارشناس تغذیه کلیولند کلینیک در گزارشی درباره قهوه قارچ می‌گوید هزینه آن تقریباً دو برابر قهوه معمولی است و برای بیشتر ادعاهای سلامتی‌اش هنوز تحقیقات کافی وجود ندارد.

ویدیوی زیر تولید نوعی نوشیدنی غنی‌شده از ترکیب قارچ و قهوه را در ایران نشان می‌دهد.

خواص و فواید قهوه قارچ

بیشتر چیزهایی که درباره خواص قهوه قارچ می‌شنوید، از تحقیق روی خود قارچ‌ها یا عصاره غلیظ آن‌ها آمده، نه از مطالعه روی قهوه قارچ. خیلی از این تحقیقات هم روی سلول یا حیوان انجام شده‌اند. مقدار قارچ در یک فنجان هم معمولاً کمتر از مقداری است که در این مطالعات به کار رفته است. جدول زیر تصویر واقعی‌تری از شواهد می‌دهد.

کافئین کمتر؛ مهم‌ترین تفاوت واقعی

روشن‌ترین مزیت قهوه قارچ، کافئین کمتر آن است. وقتی بخشی از پودر قهوه با پودر قارچ جایگزین می‌شود، کافئین هر فنجان هم پایین می‌آید. برای مقایسه، طبق راهنمای سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) درباره کافئین، یک لیوان حدود ۳۵۵ میلی‌لیتری قهوه دمی معمولی بین ۱۱۳ تا ۲۴۷ میلی‌گرم کافئین دارد و مصرف تا ۴۰۰ میلی‌گرم در روز برای بیشتر بزرگسالان سالم معمولاً عارضه‌ای ندارد.

برای کسی که با قهوه معمولی دچار بی‌خوابی، تپش قلب یا بی‌قراری می‌شود یا می‌خواهد مصرف کافئین را کم کند، قهوه قارچ می‌تواند گزینه ملایم‌تری باشد. فقط یادتان باشد مقدار کافئین از برندی به برند دیگر فرق دارد و عدد دقیق را باید روی برچسب پیدا کنید. کافئین کمتر یعنی اثر بیدارکننده و اثر کمکی آن پیش از ورزش هم ضعیف‌تر است.

فواید ذهنی قهوه قارچ

قارچ یال شیر بیشتر از بقیه قارچ‌ها برای سلامت مغز مطرح شده است. در مطالعات آزمایشگاهی، ترکیباتی از این قارچ تولید فاکتور رشد عصبی را تحریک کرده‌اند. در یک کارآزمایی کوچک ژاپنی روی ۳۰ فرد ۵۰ تا ۸۰ ساله با اختلال شناختی خفیف، مصرف روزانه ۳ گرم پودر این قارچ به مدت ۱۶ هفته نمره‌های شناختی را بهتر کرد؛ اما چهار هفته پس از قطع مصرف، نمره‌ها دوباره پایین آمد.

این نتیجه امیدوارکننده است، ولی برای اینکه بگوییم یال شیر از آلزایمر پیشگیری می‌کند کافی نیست. در ضمن ۳ گرم پودر خالص قارچ در روز احتمالاً از مقداری که در یک فنجان قهوه قارچ آماده هست، بیشتر است.

افزایش انرژی و کاهش خستگی

کوردیسپس بیشتر با ادعای افزایش انرژی و استقامت شناخته می‌شود. در مطالعه‌ای کوچک در سال ۲۰۱۰، ۲۰ فرد سالم ۵۰ تا ۷۵ ساله به مدت ۱۲ هفته روزی سه کپسول ۳۳۳ میلی‌گرمی مکمل کوردیسپس (Cs-4) یا دارونما مصرف کردند. در گروه کوردیسپس، آستانه متابولیک حدود ۱۰٫۵ درصد بالا رفت، اما حداکثر اکسیژن مصرفی (VO2max) تغییری نکرد.

نتیجه مطالعه‌های دیگر یکسان نبوده و در یکی از آن‌ها استقامت ورزشی بهتر نشد. پس بهتر است کوردیسپس را مکملی با شواهد اولیه بدانیم، نه راه قطعی رفع خستگی. احساس انرژی بعد از نوشیدن قهوه قارچ هم بیشتر کار کافئین آن است.

تقویت سیستم ایمنی و خواص ضد التهابی

قارچ‌هایی مثل گانودرما، چاگا و دم بوقلمون پلی‌ساکاریدهایی به نام بتاگلوکان دارند. در آزمایشگاه، این ترکیبات روی فعالیت سلول‌های ایمنی اثر گذاشته‌اند و عصاره برخی قارچ‌های دارویی خاصیت ضدالتهابی نشان داده است. با این حال، هنوز معلوم نیست مقدار کم قارچ در یک فنجان، در بدن انسان چنین اثری داشته باشد.

استدلال دیگری هم مطرح می‌شود: استرس سیستم ایمنی را ضعیف می‌کند و اگر قهوه قارچ با کافئین کمتر استرس را کم کند، به‌طور غیرمستقیم به ایمنی کمک کرده است. این زنجیره منطقی به نظر می‌رسد، اما هنوز با مطالعه‌ای روی قهوه قارچ ثابت نشده است.

کنترل بهتر قند خون و کاهش خطر بیماری قلبی

یکی از ادعاهای رایج این است که گانودرما قند و کلسترول خون را پایین می‌آورد. مرور سیستماتیک کاکرین که کارآزمایی‌های انسانی روی بیماران دیابتی نوع ۲ را بررسی کرد، چنین اثری را تأیید نکرد. مصرف گانودرما تغییر معناداری در قند خون، فشار خون و چربی خون ایجاد نکرده بود و عوارض گوارشی خفیفی مثل تهوع و اسهال در مصرف‌کنندگان آن بیشتر گزارش شد.

پس اگر دیابت یا چربی خون بالا دارید، قهوه قارچ جایگزین دارو، رژیم غذایی و ورزش نیست.

کاهش سطح استرس

قارچ‌های دارویی را اغلب «آداپتوژن» می‌نامند؛ یعنی موادی که گفته می‌شود به بدن کمک می‌کنند بهتر با استرس کنار بیاید. وقتی استرس داریم، هورمون کورتیزول ترشح می‌شود و می‌تواند ضربان قلب و فشار خون را بالا ببرد. شواهد انسانی برای اثر ضداسترس قارچ‌ها هنوز ضعیف است. با این حال، برای کسانی که با قهوه معمولی مضطرب می‌شوند، همان کافئین کمتر می‌تواند تفاوت محسوسی ایجاد کند.

خاصیت ضد سرطانی

خواص ضدسرطانی قارچ‌ها یکی از زمینه‌های پرکار تحقیقات است. در آزمایشگاه، عصاره برخی قارچ‌ها از جمله یال شیر و گانودرما رشد سلول‌های سرطانی را کند کرده و خاصیت آنتی‌اکسیدانی نشان داده است. اما این نتایج روی سلول و حیوان به دست آمده و هیچ نوع قهوه قارچی درمان یا پیشگیری سرطان نیست. اگر تحت درمان سرطان هستید، مصرف هر محصول قارچی را با پزشک معالج هماهنگ کنید؛ دلیلش را در بخش عوارض توضیح داده‌ایم.

سلامت دستگاه گوارش

بعضی فروشندگان می‌گویند قهوه قارچ اسیدیته کمتری دارد و معده را کمتر اذیت می‌کند. این ادعا هنوز با مطالعه معتبری ثابت نشده است. اگر با قهوه قارچ معده‌تان راحت‌تر است، احتمالاً به این دلیل است که قهوه و کافئین کمتری می‌نوشید. از طرف دیگر، قارچ‌ها در برخی افراد نفخ یا اسهال ایجاد می‌کنند.

انواع قهوه قارچ

تقریباً هر قارچ خوراکی یا دارویی را می‌توان خشک کرد، پودر کرد و با قهوه ترکیب کرد. اما در بازار چند نوع بیشتر دیده می‌شود که در جدول زیر خلاصه شده‌اند.

قهوه گانودرما

شاید نزدیک‌ترین طعم به قهوه معمولی را قهوه گانودرما داشته باشد. قارچ گانودرما یا ریشی خودش طعمی بسیار تلخ دارد که با تلخی قهوه جور درمی‌آید. پودر خشک آن هم قهوه‌ای‌رنگ است؛ برای همین قهوه گانودرما در نگاه اول از قهوه معمولی قابل تشخیص نیست.

قارچ گانودرما در طب سنتی چین به «قارچ جاودانگی» معروف است. بخشی از اثرات احتمالی آن به ترکیباتی به نام گانودریک اسیدها و بخشی به بتاگلوکان‌ها نسبت داده می‌شود. اثر این قارچ بر خستگی، سیستم ایمنی و حتی سرطان بررسی شده، اما بیشتر نتایج از آزمایشگاه یا مطالعات کوچک انسانی آمده است. ترکیبات، خواص و نمونه‌های موجود در بازار را در مقاله قهوه گانودرما مفصل‌تر توضیح داده‌ایم. اگر قهوه نمی‌نوشید، می‌توانید پودر گانودرما را به‌تنهایی دم کنید.

قهوه چاگا

قارچ چاگا روی تنه درختان توس در مناطق سردسیر می‌روید و از قرن‌ها پیش در طب عامیانه روسیه، لهستان و کشورهای حوزه بالتیک برای ورم معده، کبد چرب، دیابت و بیماری‌های قلبی مصرف می‌شده است. این کاربردهای سنتی هنوز با کارآزمایی بالینی معتبر تأیید نشده‌اند.

چاگا پلی‌فنول‌ها و فلاونوئیدهای زیادی دارد و در آزمایشگاه خاصیت آنتی‌اکسیدانی قوی نشان داده است. مثل گانودرما، بتاگلوکان هم دارد. مهم‌ترین نکته درباره قهوه چاگا، اگزالات بالای آن است که در بخش عوارض توضیح داده‌ایم.

قهوه یال شیر

قارچ یال شیر یا هریسیوم که به «ریش پیرمرد» هم معروف است، در کشورهای آسیای شرقی هم خوراکی است و هم دارویی. اثرات ضدباکتری، ضددیابت و ضدخستگی آن در آزمایشگاه بررسی شده، اما شهرتش بیشتر به خاطر تحقیقات روی حافظه و عملکرد مغز است که در بخش خواص توضیح دادیم.

ترکیب کافئین قهوه با یال شیر، این نوشیدنی را بین دانشجوها و کسانی که ساعت‌ها پشت میز کار می‌کنند محبوب کرده است. فقط انتظار معجزه نداشته باشید؛ بخش بزرگ‌تر اثر بیدارکننده آن از کافئین است.

قهوه کوردیسپس

قارچ کوردیسپس که در فارسی گاهی قارچ کرم ابریشم هم نامیده می‌شود، بیشتر با ادعای افزایش انرژی و استقامت فروخته می‌شود. ترکیبی به نام کوردیسپین در آن، در مطالعات آزمایشگاهی برای اثرات ضدالتهابی، ضدویروسی و ضدتوموری بررسی شده است. کوردیسپس وحشی بسیار گران است و بیشتر محصولات بازار از گونه پرورشی یا کشت میسلیوم آن استفاده می‌کنند؛ برای همین قیمت قهوه کوردیسپس از برندی به برند دیگر خیلی فرق دارد.

نتیجه مطالعه سال ۲۰۱۰ روی سالمندان را در بخش خواص گفتیم. اینکه کوردیسپس در کنار ریشی و شیتاکه برای سلامت آقایان چه جایگاهی دارد را در مطلب فواید قارچ‌ها برای مردان آورده‌ایم.

قهوه شیتاکه

قهوه شیتاکه از ترکیب پودر قارچ شیتاکه خشک با پودر قهوه درست می‌شود. شیتاکه از پرمصرف‌ترین قارچ‌های خوراکی دنیاست و طعمی کمی شیرین و خاکی دارد که تلخی قهوه را ملایم‌تر و برای بیشتر ذائقه‌ها خوشایندتر می‌کند.

شیتاکه ویتامین‌های گروه B مثل ریبوفلاوین (B2)، نیاسین (B3) و پانتوتنیک اسید (B5) دارد. با این حال، مقدار قارچ در یک فنجان کم است و نباید این نوشیدنی را منبع اصلی ویتامین دانست.

قهوه قارچ دم بوقلمون

قهوه قارچ دم بوقلمون از دم‌کرده پودر یا عصاره این قارچ دارویی تهیه می‌شود. این قارچ که در انگلیسی turkey tail نام دارد، مثل گانودرما از قارچ‌های چوب‌زی است و روی تنه درختان در بیشتر نقاط دنیا به‌فراوانی می‌روید. دم‌کرده آن آنتی‌اکسیدان‌هایی مثل فلاونوئیدها و ترکیبات فنولی دارد.

طعم این قارچ تلخ و خاکی است و در ترکیب با تلخی قهوه، بیشتر به ذائقه کسانی می‌نشیند که قهوه تلخ و غلیظ دوست دارند.

قهوه قارچ میکس

همان‌طور که از اسمش پیداست، ترکیبی از چند قارچ دارویی یا خوراکی به همراه قهوه است. بعضی از این محصولات ۲ تا ۸ نوع قارچ دارند. طعمشان معمولاً ملایم‌تر است و برای کسی که اولین بار سراغ قهوه قارچ می‌رود، شروع خوبی است.

یک تصور رایج این است که چون مقدار هر قارچ در قهوه میکس کم است، هیچ عارضه یا تداخل دارویی ندارد. این تصور درست نیست. اگر دارو مصرف می‌کنید، احتیاط‌های مربوط به هر قارچی را که در فهرست ترکیبات آمده در نظر بگیرید.

قهوه قارچ‌های ممنوعه؛ قهوه با قارچ جادویی

ماده اصلی این قارچ‌ها سیلوسایبین است که در فهرست مواد روان‌گردان تحت کنترل بین‌المللی قرار دارد و در ایران هم خرید، فروش و مصرف آن جرم است. مقدار ماده مؤثر در قارچ‌های جادویی از قارچی به قارچ دیگر بسیار فرق می‌کند؛ پس در نسخه‌های خانگی هیچ‌کس نمی‌داند در هر فنجان چقدر از آن وجود دارد. نتیجه می‌تواند دل‌درد و تهوع، اضطراب شدید و تجربه روانی ناخوشایند (bad trip) باشد. ترکیب آن با کافئین هم می‌تواند بی‌قراری و اضطراب را بیشتر کند. خطر بزرگ‌تر این است که قارچ سمی به‌جای قارچ جادویی چیده یا فروخته شود و مسمومیت جدی ایجاد کند.

محصولات بسته‌بندی‌شده هم امن نیستند، حتی در کشورهایی که برای فروش آن‌ها قانون نرم‌تری دارند. بررسی سازمان غذا و داروی آمریکا روی شکلات‌ها و پاستیل‌های «میکرودوز» قارچی برند Diamond Shruumz و محصولات مشابه، در سال ۲۰۲۴ به ۱۸۰ مورد بیماری، ۷۳ مورد بستری و ۳ مرگ احتمالی رسید. آزمایش‌ها در این محصولات موادی مثل موسیمول، پسیلوسین و حتی داروی پرگابالین پیدا کرد. پس ادعای «دوز کم و بی‌خطر» روی برچسب این محصولات قابل اعتماد نیست.

چطور قهوه قارچ خوب بخریم؟

قیمت قهوه قارچ آماده معمولاً بالاتر از قهوه معمولی است، پس ارزش دارد پیش از خرید چند دقیقه برچسب را با دقت بخوانید. جدول زیر نشان می‌دهد دنبال چه چیزهایی باشید.

طرز تهیه قهوه قارچ

می‌توانید قهوه قارچ را با طعم دلخواه خودتان در خانه درست کنید. شاید بپرسید وقتی نوع آماده‌اش هست، چرا باید خودم زحمتش را بکشم؟ چند دلیل ساده دارد: نوع آماده گران‌تر است، در نسخه خانگی نوع و کیفیت قهوه و قارچ را خودتان انتخاب می‌کنید و از شکر و افزودنی‌های برخی محصولات صنعتی هم خبری نیست. کنترل کافئین هم دست خودتان است؛ اگر به کافئین حساس هستید، از قهوه بدون کافئین استفاده کنید.

انواع قهوه قارچ را چطور درست کنم؟

اولین قدم، تهیه پودر قارچ است. می‌توانید پودر آماده بخرید، قارچ خشک بگیرید و خودتان آسیاب کنید، یا قارچ تازه را خشک و پودر کنید که زمان و حوصله بیشتری می‌خواهد. قارچ‌هایی مثل گانودرما و چاگا خیلی سفت‌اند و آسیاب خانگی معمولاً پودر یکدستی از آن‌ها نمی‌دهد؛ برای این دو، خرید پودر یا عصاره آماده از فروشنده معتبر منطقی‌تر است.

در بیشتر دستورهای خانگی، پودر قهوه و پودر قارچ را به نسبت مساوی مخلوط می‌کنند. اگر بار اول است، با مقدار کمتری قارچ شروع کنید تا هم طعم دستتان بیاید و هم واکنش بدنتان را ببینید.

هر قهوه‌ای که دوست دارید، از رست روشن تا تیره، برای این کار مناسب است. درجه رست یا بو دادن دانه معمولاً به چهار دسته روشن (light)، متوسط (medium)، متوسط رو به تیره (medium dark) و تیره (dark) تقسیم می‌شود. بو دادن، طعم دانه را تغییر می‌دهد: رست روشن ترش‌تر و میوه‌ای‌تر است و رست تیره تلخ‌تر و پرطعم‌تر.

اگر خودتان دانه را بو می‌دهید، بعد از سرد شدن آن را متناسب با روش دم کردنتان آسیاب کنید و با پودر قارچ مخلوط کنید. مخلوط را در ظرف دربسته و دور از نور و رطوبت نگه دارید. اگر پودر کلوخه شد یا بوی کپک گرفت، آن را دور بریزید.

در ویدیوی زیر، طرز تهیه قهوه قارچ در خانه را می‌بینید.

تکنیک‌های دم کردن قهوه قارچ

قهوه قارچ را می‌توانید به همان روشی دم کنید که قهوه معمولی را درست می‌کنید. نوع فوری آن را فقط در یک فنجان آب جوش حل کنید و هم بزنید. نوع آسیاب‌شده را می‌توان با دستگاه قهوه‌ساز، دریپر یا فرنچ پرس دم کرد.

نکات طلایی دم کردن انواع قهوه قارچ

این نکات از تجربه علاقه‌مندان و آزمودن روش‌های مختلف دم کردن به دست آمده و کمک می‌کند قهوه قارچ را مطابق سلیقه خودتان درست کنید.

برای یک لاته قارچ، قهوه را با شیر گرم یا شیر نارگیل مخلوط کنید و کمی دارچین رویش بریزید. کمی عسل یا شربت افرا تلخی گانودرما را بهتر می‌پوشاند. اگر دوست دارید، زردچوبه، ماکا یا کلاژن را هم اضافه کنید.

برای آیس کافی، قهوه دم سرد را با یخ و کمی شیر سرو کنید. با اضافه کردن یک اسکوپ بستنی هم یک قهوه گلاسه خوشمزه خواهید داشت.

عوارض مصرف انواع قهوه قارچ

برای بیشتر افراد سالم، مصرف معمول قهوه قارچ مشکل خاصی ایجاد نمی‌کند. اما قارچ‌های دارویی ترکیبات فعالی دارند و ممکن است با برخی داروها و بیماری‌ها تداخل داشته باشند. جدول زیر نشان می‌دهد چه کسانی باید پیش از مصرف با پزشک مشورت کنند.

چاگا و سلامت کلیه

چاگا سرشار از اگزالات است؛ همان ترکیبی که در تشکیل سنگ کلیه نقش دارد و می‌تواند در کلیه رسوب کند. در یک گزارش موردی از کره جنوبی، مردی ۴۹ ساله که چهار سال روزی ۳ گرم و سپس یک سال روزی ۹ گرم پودر چاگا مصرف کرده بود، دچار نارسایی کلیه شد و به دیالیز دائمی نیاز پیدا کرد. پژوهشگران در نمونه چاگای او حدود ۰٫۱۴ گرم اگزالات در هر گرم پودر پیدا کردند.

چنین گزارش‌هایی نادرند، اما اگر مشکل کلیوی یا سابقه سنگ کلیه دارید، قهوه چاگا را کنار بگذارید. دیگران هم بهتر است آن را طولانی‌مدت و با مقدار زیاد مصرف نکنند.

گانودرما، خونریزی و کبد

گانودرما ممکن است روند انعقاد خون را کند کند و همراه داروهای ضدانعقاد خطر کبودی یا خونریزی، مثلاً خون‌دماغ، را بیشتر کند. مرکز سرطان مموریال اسلون کترینگ چند مورد آسیب شدید کبدی، از جمله یک مورد کشنده، را در مصرف پودر گانودرما گزارش کرده است. همین مرکز هشدار می‌دهد پودر هاگ این قارچ می‌تواند نشانگر توموری CA72-4 را در بیماران سرطانی بالا ببرد و تفسیر آزمایش‌ها را سخت کند. عوارض خفیف‌تر آن تهوع، خشکی دهان، یبوست و بی‌خوابی است.

کوردیسپس و داروهای دیابت

به گفته صفحه کوردیسپس مموریال اسلون کترینگ، مطالعات آزمایشگاهی نشان می‌دهد این قارچ ممکن است اثر داروهای کاهنده قند خون را تشدید کند و از تجمع پلاکت‌ها جلوگیری کند. اهمیت بالینی این تداخل‌ها هنوز روشن نیست، اما اگر انسولین یا داروی دیابت مصرف می‌کنید، پیش از نوشیدن مداوم قهوه کوردیسپس با پزشک مشورت کنید تا خطر افت شدید قند خون (هیپوگلیسمی) را از بین ببرید.

مخاطرات مصرف قهوه قارچ برای بانوان باردار

اطلاعات کافی درباره ایمنی قارچ‌های دارویی در دوران بارداری و شیردهی وجود ندارد؛ پس بهتر است در این دوران سراغ قهوه قارچ نروید یا دست‌کم پیش از مصرف با پزشک مشورت کنید. سهم کافئین آن را هم فراموش نکنید: سرویس سلامت ملی بریتانیا (NHS) توصیه می‌کند زنان باردار روزانه بیش از ۲۰۰ میلی‌گرم کافئین مصرف نکنند؛ یعنی تقریباً معادل دو فنجان قهوه فوری.

سؤالات متداول درباره قهوه قارچ

منابع

این منابع به زبان انگلیسی هستند. در جدول زیر نوشته‌ایم هر منبع چیست و کدام بخش این مقاله بر پایه آن نوشته شده است.

مولف:

گردآوری، ترجمه و تحریر توسط تیم رسانه هاگ
کپی فقط با ذکر منبع مجاز است.